Lợp tôn dùng đinh dù hay vít bắn tôn? Đối chiếu và bảng chọn
Đinh dù đóng búa, vít bắn tôn bắt máy. Khác nhau ở cách giữ, tốc độ và khả năng tháo. Bảng đối chiếu quy cách kèm lưu ý mã đinh dù 3F là 33mm.
Nội dung chính
Hai nhóm này cùng phục vụ một việc - giữ tấm tôn xuống khung - nhưng cách giữ, dụng cụ và tốc độ thi công khác hẳn nhau.
Khác nhau ở đâu
| Đinh dù | Vít bắn tôn | |
|---|---|---|
| Đóng bằng | búa | máy bắn vít |
| Cách giữ | ma sát của thân trong khung | ren cắn vào khung |
| Số quy cách | 3 | 3 |
| Dải chiều dài | 33 - 53 mm | 30 - 40 mm |
| Hệ đặt tên mã | số + F | đường kính x chiều dài |
| Tháo ra | nhổ bằng búa | vặn ngược bằng máy |
| Cần điện | không | có |
| Tên gọi khác | đinh mũ, đinh mái tôn, đinh lợp tôn | vít tự khoan, vít bắn tôn, đinh vít tự khoan |
Quy cách đinh dù
| Mã trên bao | Chiều dài |
|---|---|
| 3F | 33 mm |
| 4F | 43 mm |
| 5F | 53 mm |
Chú ý mã: đinh dù không theo quy tắc nhân mười như đinh chì. 3F ở đây là
33mm, không phải 30mm. Cả ba quy cách đều lệch 3mm.
Nếu quen tra theo đinh chì rồi áp sang đinh dù thì mỗi mã sẽ lệch 3mm so với thực tế. Với việc lợp tôn, 3mm là khoảng chênh giữa vừa đủ ăn vào xà gồ và lú quá đầu.
Mũ rộng dạng dù là điểm chính của nhóm này: nó tăng diện tích tì lên mặt tôn nên tấm mỏng không bị xé rách quanh lỗ khi có gió giật hoặc khi tôn giãn nở.
Quy cách vít bắn tôn
| Mã | Đường kính | Chiều dài |
|---|---|---|
| 4x30 | 4 mm | 30 mm |
| 5x30 | 5 mm | 30 mm |
| 5x40 | 5 mm | 40 mm |
Nhóm này dùng hệ đặt tên hoàn toàn khác: đường kính nhân chiều dài, cả hai
theo milimet. 5x40 là vít phi 5 dài 40mm. Bốn hệ đặt tên mã trong cùng catalogue xem bài
các loại đinh trong xây dựng.
Có hai lựa chọn cùng dài 30mm nhưng khác đường kính (4x30 và 5x30). Chọn phi lớn hơn khi khung dày hoặc cần lực giữ cao hơn.
Chọn loại nào
| Tình huống | Nên chọn | Vì sao |
|---|---|---|
| Công trình lớn, lợp nhiều mét vuông | Vít bắn tôn | Máy nhanh hơn búa rất nhiều |
| Sửa chữa nhỏ, vá vài tấm | Đinh dù | Không cần mang máy và nguồn điện |
| Không có điện tại chỗ | Đinh dù | Chỉ cần búa |
| Khung kim loại, xà gồ thép | Vít bắn tôn | Ren cắn được vào kim loại, đinh đóng búa thì không |
| Xà gồ gỗ | Cả hai | Đinh dù đủ dùng và rẻ hơn |
| Cần tháo ra lắp lại | Vít bắn tôn | Vặn ngược ra, lỗ còn nguyên ren |
| Cần mũ thật rộng chống xé tấm | Đinh dù | Mũ dạng dù rộng hơn đầu vít |
Nguyên tắc gọn: khung gỗ và việc nhỏ thì đinh dù, khung kim loại và việc lớn thì vít bắn tôn.
Chọn chiều dài
Chiều dài cần tính theo tổng bề dày phải xuyên qua: lớp tôn, cộng lớp cách nhiệt nếu có, cộng phần cần ăn vào xà gồ.
Tôn thường rất mỏng nên phần quyết định là phần ăn vào xà gồ. Tôn có lớp cách nhiệt hoặc lợp hai lớp thì phải cộng thêm bề dày lớp đó rồi mới chọn mã.
Trong dải hàng nhà máy: đinh dù có 33, 43, 53mm; vít có 30, 30, 40mm. Cần dài hơn 53mm thì hai nhóm này không có, phải hỏi đặt riêng.
Cách tính chiều dài theo độ dày vật liệu, xem chọn chiều dài đinh theo độ dày ván.
Câu hỏi thường gặp
Lợp tôn dùng đinh dù hay vít tốt hơn? Không có loại tốt hơn tuyệt đối. Khung gỗ và việc nhỏ thì đinh dù; khung kim loại và công trình lớn thì vít bắn tôn.
Đinh dù 3F dài bao nhiêu? 33mm. Nhóm đinh dù không theo quy tắc nhân mười, nên 3F không phải 30mm.
Vít 5x40 nghĩa là gì? Đường kính 5mm, chiều dài 40mm. Nhóm đinh vít đặt tên theo đường kính nhân chiều dài, cả hai đều tính bằng milimet.
Đinh dù có bắt bằng máy được không? Không. Đinh dù là đinh đóng búa. Cần bắt bằng máy thì dùng vít bắn tôn.
Vì sao lợp tôn phải dùng đinh mũ rộng? Tôn mỏng, nếu mũ nhỏ thì lực tì tập trung vào một điểm và tấm dễ bị xé rách quanh lỗ khi gió giật hoặc khi tôn giãn nở theo nhiệt.